ඉරානයේ අග්‍රාමාත්‍යවරයා අභාවප්‍රාප්ත වූ පසු නව නායකයා කවුරුද? එහි ක්‍රියාපිළිවෙල කුමක්ද?

මෙම මධ්‍යපූර්ව අර්බුදය අතර, Theocracy (ධර්ම සභා පදනම්) රටක් වන ඉරානයේ ඉදිරි පියවර ගැනීමට වැදගත් සාධක කීපයක් තිබේ.

තම ධාර්මික සහ දේශපාලන නායකයා වන Ayatollah Ali Khamenei සිය නිවසේ සිටියදී මියගොස් ඇති බව වාර්තා වීමත් සමඟ.

නව නායකයත්වයට පිවිසෙන ක්‍රමය (Succession Process) කුමක්ද?

තාවකාලික නායක මණ්ඩලයක් පිහිටුවා ඇත:

ඉදිරියට නිල නායකයා පත් කරන තෙක්, ඉරානයේ සාමූහික තාවකාලික නායක මණ්ඩලයක් යටතේ පාලනය කරයි. මෙහි සාමාජිකයින්:

ජනාධිපතිතුමා — Masoud Pezeshkian

අධිකරණ ප්‍රධානියා — Gholamhossein Mohseni Ejei

ඇතුළු Guardian Council එකේ සාමාජිකයෙකු.

මේ මණ්ඩලය අග්‍රාමාත්‍යවරයාගේ සියලු කාර්යභාර තාවකාලිකව භාරගනී.

නිල නායකයා (Supreme Leader) පත් කරන ආකාරය

සභා රැස්වීම.

නීතිය අනුව ඉරානයේ සාමාජිකයන් 88කගෙන් යුත් “Assembly of Experts” (උපදෙස් කමිටුවක්) විසින් නව අග්‍රාමාත්‍යවරයා පත් කරයි.

මේ කමිටුවේ සාමාජිකයින් සියල්ලම ශියා ඉස්ලාම් පූජකයින් වන අතර ඔවුන් ජනතාව විසින් තේරී පත්වී ඇත.

නියෝජිතයින් තෝරාපත්කර ගැනීමේදී පූජක කවුන්සිලය (Guardian Council) මගින් ඔවුන්ගේ සුදුසුකම් පිළිබඳ වග බලා ගන්නවා.

ඉරානයේ නීතිය අනුව නව නායකය තෝරා ගන්නේ කොට්ඨාශයකින් — මෙම තේරීම් ක්‍රියාවලිය පොදු ජනතාවට පැහැදිලිව දක්නට ලැබෙන්නෙ නැහැ, එය බොහෝ විට මෙහි පූජක මට්ටමේ අධික බලපෑම මත සිදු වේ.

ඉදිරියේ පෙනෙන්නට ඇති දේ?

කර්තෘ විශ්ලේෂණ වලට අනුව තද මැදිහත්වීම් සහ බල ධාරා ඇති පුද්ගලයින් ගැන කතාබහ වේ.

තාවකාලික නායකයින්

ජනාධිපති Masoud Pezeshkian සහ අධිකරණ ප්‍රධාන Gholamhossein Mohseni Ejei මෙම මණ්ඩලයේ සිටීම හේතුවෙන් වත්මන් තත්වය පාලනය කළ යුතුයි.

Assembly of Experts කමිටුවේ නිල පත්කිරීම්

නීතිය අනුව මෙම කමිටුව “ඉක්මනින්” අග්‍රාමාත්‍යවරයා තෝරා ගත යුතුයි.

නායකත්වයට සුදුසු පුදගලයින් සිටිනවාද?

විශේෂයෙන් මොජ්තාබා, ඔහු අලුත් පූජකයෙකු සහ Khamenei ගේ පුතා. මොහු එක් සුදුස්සෙකු ලෙස සලකනවා.

එහෙත් තාවකාලිකව පූජක මණ්ඩල පාලනයේ සිටින නිල උපදේශන ආයතන බොහෝ විට මෙම තීරණය දේශපාලන බලගතු කණ්ඩායම් වල බලපෑමට ලක් කරනවා.

මධ්‍යපූර්වයේ මෙම තත්වය අනාගතයට බලපාන විශාල පියවරකි. නව නායකයා තෝරා ගැනීම ඉරානයේ දේශපාලන හා ආගමික බල විමසුමට දැඩි හා වෙනස් අත්දැකීමක් විය හැකිය.